Απονερίτες, όπως: Σίκινος - Αποχαιρετισμός καλοκαιριού Λευκαδίτικα Νέα - Lefkada News
Published On: Τρ, Οκτ 1st, 2019

Απονερίτες, όπως: Σίκινος – Αποχαιρετισμός καλοκαιριού

Εφτάνησα και Κυκλάδες πρώτα ξαδέλφια…

dionysios_solomos

Της Ανδριανής Στράνη,
Εκπαιδευτικού στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

Το ταξίδι ξεκίνησε για την παρέα με τους καλύτερους οιωνούς. Για τη Σίκινο. Ένα βαπόρι όλο ζωντάνια υποδέχθηκε τους νυσταγμένους επιβάτες. Ήταν το «Διονύσιος Σολωμός» που με επτανησιακό αέρα αρμένιζε τώρα στις Δυτικές Κυκλάδες. Καλοτάξιδο όπως πάντα διατηρούσε ακόμα τα στοιχεία της καταγωγής του. Το Φιόρο του Λεβάντε έκανε αισθητή παντού την παρουσία του. Ο Εθνικός Ποιητής σε θέση περίοπτη, το λιμάνι της Ζακύνθου το ξημέρωμα, Ξύγκια η παραλία με τα θειούχα νερά. Μαγεία που μετέφερε στα Κυκλαδονήσια. Γέφυρα πολιτισμού ανάμεσα σε δυο πελάγη, το Ιόνιο και το Αιγαίο. Ένα ταξίδι από τον Επτανησιακό στον Κυκλαδικό πολιτισμό.

Η μικρή Σίκινος ξεπρόβαλε ταπεινά λίγο μετά τους τρομερούς βράχους της Φολεγάνδρου που έκοβαν την ανάσα. Ο Μαΐστρος έφερε στο κατάστρωμα τους στίχους του Ποιητή:

«και είχε μάρτυρα εις το βράχο

Του Θεού τον οφθαλμό,

Και τριγύρω του μονάχο

Του πελάου το γογγυτό»

Μόνο όταν ξεθόλωσε η εικόνα και τα σπιτάκια της φανερωθήκανε σε πρώτο πλάνο, νέτα, γαλήνεψε και η ψυχή. Σίκινος! Ωραία ονομασία σκέφθηκαν, ενθυμούμενοι την αναφορά του νομοθέτη Σόλωνα για τη Σίκινο (604 π.Χ.). Οινόη, γνωστή στην αρχαιότητα για τα αμπέλια της, πρόσθεσε άλλος από την παρέα, ανατρέχοντας στον Απολλώνιο Ρόδιο (Αργοναυτικά, 3ος αι. π.Χ.).

Καθώς το βαπόρι πέταξε τους κάβους και έριξε τις πόρτες ανοίξανε και οι πρώτες αγκαλιές όσων περίμεναν τους αγαπημένους τους στο νησί. Οι σχετικοί με τη διαμονή επαγγελματίες ανέμεναν τους τουρίστες με τυπική ευγένεια κρατώντας τα καρτελάκια προς αναγνώριση. Το λεωφορείο της γραμμής περίμενε να φορτώσει. Αυτή ήταν η πρώτη γνωριμία με το λιμάνι. Ένα λιμάνι μόλις τριάντα ετών.

sikinos_alopronoiaΣίκινος, το λιμάνι της Αλοπρόνοιας

Η Αλοπρόνοια. Η πρόνοια της θάλασσας τους υποδέχθηκε με ελαφρύ κυματισμό. Ατένιζαν το τοπίο από το λιμάνι ίσαμε το βουνό. Άλλο δεν έβλεπαν από κατοικίες διακοπών. Με βεραντούλες και μελτεμάκι να συντηρούν το όνειρο. Εικόνα απλή. Ήσυχη κυκλαδίτικη λιτότητα χωρίς απαιτήσεις. Παιδάκια έπαιζαν στα ρηχά της θάλασσας. Τα λιγοστά σκάφη ξεκουράζονταν στις σημαδούρες. Εξάλλου ο μικρός κόλπος δεν άντεχε πολλούς κολυμβητές και αγκυροβόλια ταυτόχρονα. Περίπου δώδεκα παγκάκια ήταν τοποθετημένα κατά μήκος της παραλίας με ομπρέλες και παχύ δωρεάν ίσκιο από τον Δήμο. Τα αρμυρίκια πίσω, σε δεύτερο πλάνο κρατούσαν δροσιά και προστασία από την ισχυρή αμμοβολή. Η θάλασσα γινόταν ένα με τη χρυσαφένια άμμο σηκώνοντας κύματα που θέριευαν στο λεπτό. Τα παιδιά συνέχιζαν να χτίζουν στην άμμο μέχρι το βράδυ. Σπίτια και όνειρα. «Παιδός η βασιληίη». Η καθαρή Αλοπρόνοια με τους πετρόχτιστους κάδους απορριμάτων απόπνεε φρεσκάδα . Ελάχιστα δένδρα, χαμηλοί θάμνοι και μοναχικές ελιές εμφανίζονταν στο διάβα τους. Ανεβαίνοντας προς τη Χώρα μύριζαν θυμάρι. Το βράδυ στο λιμάνι πεθύμησαν να φάνε φρέσκο ψάρι. Η ήσυχη Αλοπρόνοια έδινε την εικόνα άλλης εποχής.

Σύντομα διαπίστωσαν και στη Σίκινο το τέλος εποχής. Με αφοπλιστική ειλικρίνεια η σερβιτόρα τους ενημέρωσε ότι στην ταβέρνα έχουν μόνο γαύρο κατεψυγμένο ενώ δεν είχε πανσέληνο. Έμειναν άφωνοι με το μελτέμι να τους δροσίζει στην παραλία.

sikinos

Έλπιζαν για την άλλη μέρα στη Χώρα. Ατυχία! Το ψάρι δεν το απόλαυσαν ούτε στη στεριά ούτε στη θάλασσα. Την επόμενη βούτηξαν από τα βράχια στην άκρη του λιμανιού και κολύμπησαν αρκετά μέχρι πέρα το όμορφο πέτρινο σπίτι. Είχαν τα πάντα μαζί τους για τη θέαση του βυθού. Πανέμορφα καταγάλανα νερά δίχως ψάρια. Δεν είδαν ούτε ένα. Φαίνεται ότι τα ψάρια ταξίδευαν για άλλες θάλασσες. Γιατί άραγε; Με έκπληξη συνάντησαν πολλά ψαράκια ζωγραφιστά σε κεραμικά στο Κάστρο. Τους αποζημίωσε όμως ο Τόπος, ο ήλιος, ο αέρας και η πέτρα. Στην αρχόντισσα Χώρα έφτασαν από καλό οδικό δίκτυο περίπου 4χλμ. με μικρή κίνηση αυτοκινήτων. Η τακτική συγκοινωνία με επαγγελματική ακρίβεια έκανε το δρομολόγιο Αλοπρόνοια – Χώρα από το ξημέρωμα έως αργά το βράδυ.

2_sikinos

Πάντα έβλεπες μπροστά σου το λεωφορείο να ανεβοκατεβαίνει στην ώρα του και ρύθμιζες το ρολόι σου.

3_sikinos

Την εικόνα του πετρελαιοκίνητου πολιτισμού διέκοπτε που και που ημίονος φορτωμένος για τα δύσκολα.

Οι δυο οικισμοί της Χώρας, Χωριό και Κάστρο στέκονταν ο ένας απέναντι στον άλλον όπως φαίνονταν από ψηλά ενώ στα χαμηλά ο ένας αποτελούσε συνέχεια του άλλου.

5_sikinos

Αυτή η διαλεκτική της λευκότητας και του φωτός εντυπωσίαζε τους περιπατητές και κρατούσε αγέρα και ήλιο ανόθευτο. Φρεσκοασπρισμένα τα πάντα. Από τα σπίτια και τις αυλές μέχρι τα σοκάκια, τις εκκλησίες και τα πλακόστρωτα. Σπίτια κολλημένα με μικρά παράθυρα και συχνά περίτεχνες πόρτες. Το χρώμα έδιναν οι μπουκαμβίλιες, τα γεράνια και οι πεζούλες με τα φραγκόσυκα. Γάτες αμέτρητες λιάζονταν παντού.

6_sikinos

Η μπασιά στο Κάστρο γινόταν από την Παναγία τη Λότζια. Εκεί έδινε η νεολαία τα ραντεβού της. Βρίσκονταν στην Παναγία με τα φραγκόσυκα και μετά καθισμένοι στα πεζούλια χάνονταν στο κινητό τους.

7_sikinos

Πέρασαν από την πλατεία με το Μνημείο και την Παντάνασσα. Η στάση στο φούρνο κρίθηκε απαραίτητη για τον άρτον τον επιούσιον. Καθώς όμως ο άνθρωπος δεν ζει μόνο με το ψωμί, οι ανάγκες του πνεύματος τους οδήγησαν σε μοναδικό βιβλιοπωλείο της νήσου. Εκεί ξεφύλλισαν για λίγο τον «ξαπλωμένο» Ελύτη στον πάγκο και ακολούθησαν πορεία ανηφορική με προορισμό το Θείον. Μέσα από τα πλακόστρωτα καλντερίμια ανέβαιναν προς το Μοναστήρι.

8_sikinos

Σε ψηλότερο σημείο στ΄ αριστερά τους, καθώς φυσούσε δυνατός βοριάς ξεδίπλωνε η σημαία με την προσωπογραφία του κομαντάντε Τσε Γκεβάρα.

9_sikinos

Έμβλημα αντίστασης στη σύγχρονη παραδομένη κοινωνία ή εικόνα μιας άλλης εποχής; Ξεμάκρυναν από τα εγκόσμια σε αέρινη ανάβαση, επίπονη και σε ύψος που τους έκοβε την ανάσα, στάθηκαν.

Στην Παναγία την Παντοχαρά. Ο Οδυσσέας Ελύτης ορμώμενος από την εικόνα της Θεοτόκου «Η Πάντων Χαρά» της Ιεράς Μονής Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου Ζακύνθου επιθύμισε και έταξε ένα ξωκλήσι στην Σίκινο αφιερωμένο στην Παναγία την Παντοχαρά.

10_sikinos

Στη Σίκινο που τον γοήτευε δεν εταξίδεψε ποτέ καθώς τα μεγάλα ταξίδια των ποιητών πραγματοποιούνται στις λέξεις και τα όνειρα. Ονειρεμένο και περίτεχνο το εκκλησάκι δεν είναι ιδιωτικό αλλά προορισμένο για τη χαρά όλων (Παντοχαρά). Η Παναγία εικονίζεται μελαγχολική να κρατάει τρυφερά το μοναχοπαίδι της.

11_sikinos

Αυτή η θλιμμένη μάνα, το στερέωμα του κόσμου, στέριωσε επάνω στα βράχια της Σικίνου όταν η σύντροφος του Ποιητή έκανε όμορφη πραγματικότητα την επιθυμία του.Δυστυχώς η παρέα την βρήκε κλειστή και με τα λόγια του Ποιητή να τους συντροφεύουν κάθησαν στο φιλόξενο πλάτωμα για προσφάγι. Ψωμάκι που αγόρασαν ανεβαίνοντας από τον φούρνο και ελιές από το μπακάλικο.

«Οδοιπόρος εγώ θα με φιλοξενήσεις

Απιθώνοντας πάνω στο τραπεζομάντηλο

Το ψωμί τις ελιές και τη συνείδηση

Μέρα πρώτη για μας στην πατρίδα

τη δεύτερη του επάνω κόσμου.»

«Και με φως και με θάνατον», 21. Ο Μικρός Ναυτίλος (1985)

Παρά τη χαρά τους για τον τόπο συνάντησης γεύτηκαν πίκρα στα χείλη και την ψυχή. Απογοήτευση! Το ψωμάκι που περίμεναν έλειπε. Άραγε έλειπε και η συνείδηση; Τελικά είπανε το ψωμί ψωμάκι όλες τις μέρες που έμειναν. Ο Χριστός δεν σταμάτησε στη Σίκινο. Το θαύμα των άρτων και των ψαριών πρέπει να γίνει εδώ και τώρα. Ανασηκώθηκαν. Το βλέμμα τους στράφηκε στο βαθύ γαλάζιο πέρα από τα ανθρώπινα…στο πέλαγο.

12_sikinos

Στο ψηλότερο σημείο του Κάστρου συνάντησαν το Μοναστήρι της Χρυσοπηγής ή Ζωοδόχου Πηγής, κτίσμα του 1690, επισκέψιμο πρωί και απόγευμα με την ευγενική παρουσία μίας και μόνης Μοναχής που πάλευε στην κορφή με όλους τους καιρούς. Ευφράνθηκαν ατενίζοντας ουρανό και θάλασσα. Ενότητα θείου και ανθρώπινου. Αναχώρησαν εν ειρήνη. Κατηφόρισαν συλλογιζόμενοι μέχρι τη Λότζια για να περάσουν απέναντι στο Χωριό.

13_sikinos

Κομβικό σημείο που ένωνε τις δυο συνοικίες το σχολείο. Παλαιό κτήριο με δροσερή αυλή που φιλοξενούσε έκθεση ζωγραφικής. Ο πίνακας με τον άγγελο ελπίδα και φως έδειχνε τον δρόμο της σύγχρονης τέχνης. Απέναντι το νέο σχολείο με την κουκουβάγια περίμενε το πρώτο κουδούνι. Είτε ανέβαινες στη Χώρα είτε κατέβαινες από αυτή, παλιό και νέο σχολείο χτυπούσαν το καμπανάκι για τον πολιτισμό του rent rooms και του for sale. Στο Χωριό ανέβηκαν μετά την πρώτη στάση στον Μέγα Βασίλειο. Οι εκκλησίες πολλές. Σε κάθε γειτονιά. Η πνευματικότητα σε αναζήτηση.

14_sikinos

Σε πορεία ανηφορική έπεσαν μπροστά σε τοιχίο με τη λέξη «Οινόη». Εκτεταμένη όμως αμπελοκαλλιέργεια δεν είδαν με εξαίρεση τον αμπελώνα του Οινοποιείου πηγαίνοντας για την Επισκοπή.

15_sikinos

Ήταν ήδη ενημερωμένοι ότι ο αρχαιολογικός χώρος παρέμενε κλειστός λόγω εργασιών συντήρησης και αποκατάστασης του βυζαντινού μνημείου από το Υπουργείο Πολιτισμού (Εφορεία Αρχαιοτήτων Κυκλάδων).

16_sikinos

Η επίσκεψη όμως αυτή παρουσίαζε ενδιαφέρον για το σπάνιο ταφικό μνημείο του 3ου αι. μ.Χ. Από τις εργασίες ήρθε στο φως ασύλητος τάφος γυναίκας με πλούτο κοσμημάτων και ταφικό επίγραμμα που παραδίδει το όνομα Νεικώ. Ποια ήταν λοιπόν η περίφημη Νεικώ που «απελευθερώθηκε» από τυφλό σημείο των υπογείων του μνημείου στο οποίο αναπαυόταν; Επιφανής Σικινίτισσα ή μεταφέρθηκε από αλλού; Αυτά και άλλα αρχαιολογικά συζητούσαν στην παρέα, εξωτερικά της περίφραξης μέχρι που ο ήλιος γλύκαινε τη θάλασσα στη δύση του. Επέστρεψαν στο Χωριό πλήρεις.

Τις νύχτες από ψηλή βεράντα έβλεπαν φωτισμένο το Μοναστήρι και στο βάθος διέκριναν τα φώτα της Οίας στη Σαντορίνη. Τις μέρες δροσίζονταν στον αιγιαλό. Στην Αλοπρόνοια και στον Άγιο Γεώργιο.

17_sikinos

Ήσυχα ήρθε ο καιρός της επιστροφής.

Τέλη Αυγούστου, τέλος καλοκαιριού. Κάποιοι από την παρέα θα έφευγαν νωρίτερα. Κατέβηκαν στο λιμάνι για τον αποχαιρετισμό. Κοσμοσυρροή κολυμβητών με μαγιώ. Απόρησαν. Η φιλοξενία δεν ήταν ολοφάνερη. Χρειαζόταν να την ανακαλύψεις. Παρά ταύτα το πλήθος πύκνωνε στην αναμονή του «Διονυσίου Σολωμού». Όλοι ετούτοι θα φύγουν; ρώτησε η παρέα κάποιους γνωστούς στο νησί. Κανείς δεν φεύγει, τουλάχιστον για την ώρα, τους απάντησαν. Ετοιμάζονται για τον αποχαιρετισμό. Το βαπόρι έδεσε στην ώρα του. Όταν οι επιβάτες ενημερώθηκαν ότι το πλοίο είναι έτοιμο προς αναχώρηση και οι κάβοι λύθηκαν, η παρέα βρέθηκε μπροστά στον Σικινιώτικο αποχαιρετισμό. Το πλήθος του λιμανιού κουνούσε χέρια και πολύχρωμες κορδέλες καθώς η κόρνα του βαποριού έπαιζε χαρούμενα δίχως σταματημό. Αυτή η ανταπόκριση ξετρέλανε μικρούς και μεγάλους που ενθουσιασμένοι έπεφταν στα απόνερα του καραβιού πριν καλά καλά σηκωθούν οι πόρτες. Τα γαλαζοπράσινα νερά άφριζαν σε εντυπωσιακές δίνες που κύκλωναν τους κολυμβητές. Απονερίτες, ακούστηκε μια φωνή δίπλα τους.

18_sikinos

Είναι οι Απονερίτες, ο αποχαιρετισμός του καλοκαιριού. Χαρμολύπη. Το «Διονύσιος Σολωμός» βαρούσε αποχαιρετώντας τον κόσμο που έμενε. Δονούσε ο τόπος από ήχους, χρώματα και σήματα.

«Σήματα στον αέρα: ζήτα – ήτα – ωμέγα

(Ψηλά την ώρα που σε μέγα βάθος

Αφρίζοντας περνά μια Σίκινος)»

«Και με φως και με θάνατον», 13. Ο Μικρός Ναυτίλος (1985)


Displaying 2 Comments
Have Your Say
  1. Ο Ζαν Κοκτώ απ την δεκαετία του 1930 είδε οραματικά τον κένταυρο ( άνθρωπος- »άλογο» ) να περπατά στο ξερό τοπίο των κυκλαδονησιών. Στην πορεία του ελάχιστου βιοχρόνου (80-90 ετών από τότε ) από το ξερό κυκλαδίτικο τοπίο ( ειδικός γεωκαθορισμός της ύστερης Νεολιθικής περιόδου που τρέχει) η οραματική ένταξη του αλόγου- Κενταύρου στο ξερό τοπίο , προοδευτικά αντικαταστάθηκε απ την το λογικό φαίνεσθαι της ανοικοδόμησης του ξερού τοπίου. Οι κένταυροι ώς άνθρωπος – »άλογο» εξαφανίστηκαν απ τα κυκλαδονήσια , μη αντέχοντας να επιβιώσουν στο ΄΄λογικό΄΄ εξελικτικά τοπίο.
    Στα Επτάνησα οι πεζοπόροι περιπατητές από τα τέλη του 19ου αιώνα έβλεπαν το ορεινό τοπίο (τις κορυφές των βουνών ) να υποβαστάζονται απ τις σκάλες των ξερολιθιών από πέτρα και οραματικά είδαν ανθρώπου »άλογους» να σκαριάζουν ξερολιθιές
    από πέτρα. .
    Στο μικροδιάβα του χρόνου και οι ξερολιθιές στα Ιόνια ρπίσανε και απ την »λογική» εγκατάλειψη των λογγόσανε και οικοδομούνται.
    »Οραματικά αλογα»..
    Τα λογικά σήμερα είναι να φαίνονται ότι πέφτουν για κολύμπι στα απόνερα των μηχανών του πλοίου. Για τούτο και φωτογραφίζονται.

  2. O Ντιντιέ Πιρονί με τo ταχύπλοο αγώνων έπεσε στα απόνερα ενός γκαζάδικου τάνκερ και πήγε kapput.
    Κανονισμοί δεν υπάρχουν ???
    Όποιος θέλει μπορεί να πέφτει ανταγωνιστικά για να φτάσει προοπτικά ώς μαγκιά όσο ποιό κοντά στην προπέλα πλοίου ???
    Και αυτό είναι αποχαιρετισμός του τουριστκού καλοκαιριού.
    Ή όσοι γοητεύονται να κάθονται στις άκρες των αεροδιαδρόμων
    προσγείωσης – απογείωσης των αεροδρομίων – και στην Ελλάδα αυτό- για να τους χτυπάνε τα καυσαέρια των κινητήρων των αεροπλάνων???
    Τόσο Ελληνικότητα στην αναπτυξιακή λογική , δηλαδή η υπερλογική προηγείται της ανάπτυξης της λογικής. ???
    Τελικά μήπως οι κανονισμοί είναι για τους »βλάκες» που προσπαθούν nα τους ενστερνισθούν ???
    Η οικονομική ανάπτυξη κοινωνικά θα απογειωθεί στην Ελλάδα , απλά θα αμοίβει με τον κατώτατο ή υποκατώτατο εκάστοτε μισθό.

Αφήστε το σχόλιό σας

XHTML: You can use these html tags: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

      











Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.