Βιβλιοπαρουσίαση: «Η ώρα του βρέφους» του Ουίλλιαμς Νάιαλ

Της Κατερίνας Λιβιτσάνου-Ντάνου

Αρχές Δεκέμβρη του 2025 κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις ΔΩΜΑ το βιβλίο Η ΩΡΑ ΤΟΥ ΒΡΕΦΟΥΣ του Ιρλανδού συγγραφέα Ουίλλιαμς Νάιαλ, σε μετάφραση Μαγαρίτας Ζαχαριάδου και επιμέλεια Θάνου Σαμαρτζή, με ένα εντυπωσιακό εξώφυλλο!

Πρόκειται για το ομορφότερα γραμμένο μυθιστόρημα με κοινωνικό περιεχόμενο, ένα από τα καλύτερα έργα Ιρλανδικής Λογοτεχνίας, που «δίνει στον αναγνώστη την ανεπανάληπτη αίσθηση της εγγύτητας με το μαγικό» ή που «μας θυμίζει την οικουμενική μας ανθρωπιά και τη ζωντάνια μιας κοινότητας σε σύναξη» (οπισθόφυλλο).

Ένα βιβλίο 389 σελίδων, αφιερωμένο στην Έσμε Ουίλλοου, δομημένο σε 4 μεγάλα άτιτλα κεφάλαια, με λυρική γραφή, γλώσσα ρέουσα, αργό ρυθμό εξέλιξης, όχι χωρίς λόγο αλλά για να ψυχογραφηθούν σε βάθος οι χαρακτήρες, που ζουν στη Φάχα, ένα μικρό χωριό δυτικά της Ιρλανδίας, κάπου στα 1962.

Λεπτομερείς περιγραφές τοπίων, χώρων και τρόπου ζωής της εξοχής, διάλογοι απλών ανθρώπων, αφηγήσεις για ασχολίες, έθιμα, προκαταλήψεις, αξίες της ζωής που είναι κύκλος. Οι δεσμοί της οικογένειας, ο ρόλος του γιατρού, του κουρέα, του φαρμακοποιού, του ιερέα και του δάσκαλου, η εξυπηρέτηση του ταχυδρομείου και του τηλεφώνου της κοινότητας, το ηλεκτρικό και η τηλεόραση που μόλις ήρθαν στη ζωή των βιοπαλαιστών κατοίκων, η ζωοπανήγυρη, η εκκλησία με τα θαύματα, τα μυστήρια και τα μυστικά και το νεκροταφείο της, τα γιατροσόφια και οι προσευχές, η ξενιτιά για μια καλύτερη ζωή στην Αγγλία ή στην Αμερική, ο στιγματισμός μιας ανύπαντρης κόρης και ο αγώνας του γονιού να την προστατέψει, το θαύμα της ζωής και η αλλαγή μέσα από τον ερχομό ενός μωρού, ο αγώνας της γυναίκας να κρατήσει ζωντανή την οικογένεια, όταν ο σύζυγος πίνει ή χαρτοπαίζει, η αλληλοβοήθεια και η συμπαράσταση των χωριανών σε δύσκολες στιγμές συνανθρώπων τους, στη λύπη και στη χαρά τους, τα σπίτια με τις αχυροσκεπές, το ροζάριο, το γκυ και άλλα πολλά στοιχεία, που θα ξεχωρίσει ο αναγνώστης σε έναν τόπο «χωρίς ιστορία και με καμιά γεωγραφική σημαντική θέση» όπως ο ίδιος ο συγγραφέας αναφέρει!

Στην αρχή του βιβλίου (σελίδα 9) αναφέρεται με εντυπωσιακό τρόπο η δημιουργία του χωριού, που ήταν βουλιαγμένο στη λάσπη και η ζωή των κατοίκων ήταν φτωχή και δύσκολη «Το πρώτο και κύριο πράγμα που απαιτούσε η ζωή εδώ ήταν η αποφασιστικότητα. Αυτό πρώτοι το ανακαλύψανε οι λαγοί. Οι λαγοί ήρθαν από τις παρυφές των δασών, τους μαγνήτισε ο ποταμός Σάννον όπως κι όλους όσους ήρθαν αργότερα. Στάθηκαν στα πίσω πόδια τους και, αφού κατόπτευσαν το πεδίο με απέραντη ηρεμία, πείστηκαν ότι είχαν βρει τον παράδεισο. Με τις πρώτες πλημμύρες γύρισαν πάλι πίσω. Με τις πρώτες θύελλες τ’ αυτιά τους γέμισαν αλάτια. Παρ’ όλα αυτά , το μονοπάτι που άνοιξαν οι λαγοί κατά μήκος της όχθης, πολύ σύντομα μετατράπηκε σε δρόμο κι η γούρνα τους σε σταθμό για ταξιδιώτες. Οι καταυλισμοί και οι λάκκοι και τα αναχώματα έγιναν οικισμός, που απέκτησε όνομα και εξελίχτηκε σε χωριό» (σελίδα 9).

Σε ένα τέτοιο χωριό, τη Φάχα, ο καθένας έχει το δικό του ρόλο, με πρωταγωνιστή το γιατρό Τζακ Τρόυ, που κάνει ό,τι μπορεί από τότε που έχασε τη γυναίκα του Ρετζίνα και την Άννι Μούνεϊ, τη φαρμακοποιό, που ερωτεύτηκε παράφορα. Από τις τρεις κόρες του μαζί του ζει η Ρόννυ, ενώ η Σόφι και η Σαρλότ έχουν φύγει για μια καλύτερη ζωή. Ο πατήρ Τομ, ο ιερέας του χωριού, δεν τα πηγαίνει τόσο καλά με την υγεία του, ενώ ο διάκονος και νεότερος πατήρ Κόφφεϋ προσπαθεί να αναπληρώσει το κενό με το έργο του. Η κυρία Πρέντεργκαστ, έχει το ταχυδρομείο και το τηλέφωνο του χωριού και φροντίζει να κρυφακούει τις συνομιλίες και να ξέρει όλα τα νέα. Ασθενείς όπως οι Μόσσι, η κυρία Μακ, οι Κρόου και πολλοί άλλοι ακούνε τις συμβουλές του γιατρού και τον ευγνωμονούν. Η Ντήλια Μέυ, γυναίκα παραγωγός, αγωνίζεται για τα 12 παιδιά της, τα ζώα του σπιτιού έχουν μεγάλη σημασία γι’ αυτήν και για πολλούς κατοίκους του χωριού.

Η οικογένεια των Κουίνλαν έχει πέντε παιδιά, αλλά ο πατέρας Πατ πίνει και παίζει, κάνοντας δύσκολη τη ζωή των παιδιών και της γυναίκας του. Ο Τζουντ Κουίνλαν (ο μεγαλύτερος γιος της οικογένειας που είχε δει έναν αδερφό του να πεθαίνει μπροστά στα μάτια του) με τους αδερφούς Τόλτυ (Τιμ και Τεμ) βρίσκουν λίγο πριν τα Χριστούγεννα του 1962 ένα βρέφος στο πίσω μέρος της εκκλησίας και το παραδίνουν στο γιατρό. Η ώρα του βρέφους έφτασε και η ζωή όλων, κυρίως όμως της ανύπανδρης Ρόννυ αλλάζει. Τι θα κάνει ο Τρόυ, για το μωρό και την ανύπανδρη κόρη του, για να την προστατέψει; Τι θα γίνει με τον παλιό της αγαπημένο Νόελ Κρόου, πώς θα αντιδράσει εκείνη και τι θα αποφασίσει τελικά για το κοριτσάκι που έδωσε νόημα στη μονότονη ζωή της; Τι θα συμβεί τη μέρα των Χριστουγέννων στην εκκλησία; Πώς η κοινότητα θα συμπεριφερθεί σε ένα τέτοιο θαύμα και τελικά ο αναγνώστης θα αισθανθεί δικαιωμένος από την ανάγνωση του τρυφερού αυτού έργου, συμφωνώντας με την άποψη ότι «δημιουργεί μια ακαταμάχητη συναισθηματική εμπειρία, η οποία δεν ησυχάζει μέχρι την τελική δραματική κορύφωση»;

Ερωτήματα που θα απαντηθούν με την ανάγνωση του βιβλίου και το μοναδικό ταξίδι στη Φάχα τα Χριστούγεννα του 1962, τον αγαπημένο τόπο του συγγραφέα Ουίλλιαμς Νάιαλ.

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΛΙΒΙΤΣΑΝΟΥ ΝΤΑΝΟΥ