Σαν σήμερα, στις 19 Ιούνη του 1951, πεθαίνει στην Αθήνα ο «άρχοντας της λαλιάς μας» Άγγελος Σικελιανός
Σαν σήμερα, στις 19 Ιούνη 1951: Πεθαίνει ο ποιητής Άγγελος Σικελιανός.
Ο Α. Σικελιανός έδρασε μέσα από το ΕΑΜ Διανοουμένων-Καλλιτεχνών και για αυτή τη δράση του στη συνέχεια υπονομεύτηκε τρεις φορές στην υποψηφιότητά του για το βραβείο Νόμπελ.
Διατέλεσε επίτιμος πρόεδρος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών.
Στα ψιλά γράμματα εφημερίδας της εποχής διαβάζουμε για το θάνατό του:
|
«ΕΚΗΔΕΥΘΗ ΧΘΕΣ Ο ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΣ Την 5 μ.μ. χθες εγένετο η κηδεία του ποιητού Αγγέλου Σικελιανού εκ του Ιερού ναού της Μητροπόλεως. Της νεκρωσίμου ακολουθίας προέστη ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών κ. Σπυρίδων. Παρέστησαν ο αντιπρόεδρος της Κυβερνήσεως κ. Παπανδρέου, ο υπουργός των Οικονομικών κ. Μαύρος, ο υφυπουργός της Παιδείας κ. Μόδης, ο διοικητής της Εθνικής Τραπέζης κ. Κωστόπουλος, ο εκ των συναρχηγών του ΛΕΚ1 κ. Π. Κανελλόπουλος, οι κ.κ. Σβώλος, Τσιριμώκος. Κ. Τσάτσος, ο πρόεδρος της Ακαδημίας κ. Μαριδάκης, ο διευθυντής Γραμμάτων του υπουργείου Παιδείας κ. Μαντούδης, καθηγηταί του Πανεπιστημίου, εκπρόσωποι του λογοτεχνικού και καλλιτεχνικού κόσμου και πάρα πολλοί φίλοι του. Κατόπιν εκφρασθείσας επιθυμίας των οικείων του ποιητή, λόγοι δεν εξεφωνήθησαν. Η νεκρώσιμος πομπή περί ώραν 7ην μ.μ. αφίκετο εις το Α΄ νεκροταφείον, όπου, ενώ οι παριστάμενοι έψαλλον τον εθνικόν μας ύμνον, εγένετο η ταφή του νεκρού εις τάφον παραχωρηθέντα υπό του Δήμου Αθηναίων.» (Εφημερίδα «ΕΜΠΡΟΣ», Πέμπτη 21 Ιουνίου 1951). |
Και για τις κρατικές παρεμβάσεις για την μη απονομή του Νόμπελ διαβάζουμε (οι υπογραμμίσεις στο κείμενο δικές μας):
| «Η Ελλάδα έχασε πέρυσι την ευκαιρία να τιμηθεί με το Νόμπελ στο πρόσωπο του Άγγελου Σικελιανού. Ο λόγος είναι πως επέσανε απάνω οι κράχτες και με τα κρατικά μέσα ματαίωσαν τη βράβευση της χώρας μας, γιατί ο Σικελιανός δεν τους ακολουθεί στο ανίερο έργο τους. Το ομολόγησε μόλις φέτος ο Άλκης Θρύλος2:«Όσο κι΄ αν είναι θλιβερό να ζημιώθηκε η Ελλάδα από τη μη απονομή του επάθλου Νόμπελ σ΄ έναν ποιητή της είναι απόλυτα δικαιολογημένο το κράτος που αντέδρασε σ΄ αυτήν την απονομή.» («Ελλην. Αίμα» 9.7.47).» (Εφημερίδα «Ριζοσπάστης», Πέμπτη 24 Ιουλίου 1947). |
Τα «Ελεύθερα Γράμματα» ήταν ένα αντιστασιακό περιοδικό της ζωντανής σκέψης, με διευθυντή τον Δημήτρη Φωτιάδη, και κυκλοφόρησε με διακοπές εξαιτίας των διώξεων από το 1945 έως το 1951.
«Ο Χριστός στη Ρώμη» του Άγγελου Σικελιανού, στη στήλη «Νεοελληνική ποίηση» της εφημερίδας «Ριζοσπάστης», Φύλλο της Πέμπτης 5 Σεπτέμβρη του 1946.
Είναι η τέταρτη τραγωδία του Άγγελου Σικελιανού. Γράφτηκε και δημοσιεύτηκε το 1946. Η τραγωδία διαδραματίζεται στη Ρώμη του 1ου αιώνα μ.Χ., λίγα χρόνια μετά την σταύρωση του Χριστού και στο ακριβές χρονικό σημείο όπου η καταστροφική πυρκαγιά του Νέρωνα θα κάψει εκ θεμελίων τη Ρώμη. Τα κύρια πρόσωπα της τραγωδίας είναι ο Χριστός, ο Νέρωνας, ο Έλληνας Πρόχορος και οι Ιουδαίοι Μαναήν και Δαισάν. Στο έργο αυτό, ο Σικελιανός εξυμνεί τον παραπονεμένο, βασανισμένο κι περιφρονημένο λαό, τον οποίο συντρέχει και στηρίζει ο Χριστός, ως μια φιγούρα που θέτει πρώτη της μέριμνα τους αδύναμους και αδικημένους του κόσμου τούτου και εξυψώνει την εσωτερική ακεραιότητά του, την στοχαστικότητα του αυθεντικού, λαϊκού πνεύματός του. (Βικιπαίδεια).
___________________________________
1Λαϊκό Ενωτικό Κόμμα. Συγκροτήθηκε το Δεκέμβριο του 1950 από το Εθνικό Ενωτικό Κόμματος του Παναγιώτη Κανελλόπουλου και την πολιτική ομάδα του Στέφανου Στεφανόπουλου που είχε αποσχισθεί από το Λαϊκό Κόμμα.
2Πρόκειται για την Ελένη Ουράνη η οποία ήταν κριτικός λογοτεχνίας και θεάτρου και συγγραφέας και γνωστή με το ψευδώνυμο Άλκης Θρύλος. Ήταν η πρώτη γυναίκα που εκλέχθηκε το 1971 ακαδημαϊκός. Ήταν παντρεμένη σε δεύτερο γάμο με τον ποιητή και λογοτέχνη Κώστα Ουράνη.
_____________________________________
Σχετικά:
«Το κατορθωμένο σώμα – ο ποιητής Άγγελος Σικελιανός» (2016)
Το ποιητικό απόγευμα για τον Σικελιανό και η… γίδα του Δημάρχου (2016)
ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΣ – Ιερά οδός (2014)
Η προτομή του Σικελιανού το 1965 στη Λευκάδα (2014)
Σαν σήμερα γεννιέται στη Λευκάδα ο «Άρχοντας της λαλιάς μας» (2013)
Άγγελος Σικελιανός, ο Προμηθέας του Έρωτα – ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΑΝΝΑ (2011)
Ποιητής από το γένος των αϊτών – Άγγελος Σικελιανός, ο δημιουργός του «Πνευματικού εμβατήριου» (2011)
Κι είναι οι νεκροί, στα ξάγναντα, πρωτοπανηγυριώτες! (2009)
Ο ποιητής «άρχοντας της λαλιάς μας» Άγγελος Σικελιανός (2008)
