Τα Δεκεμβριανά. Ο Κορυφαίος Αγώνας για την Εθνική Απελευθέρωση – Μέρος δεύτερο (του Ηλία Θερμού) | Λευκαδίτικα Νέα - Lefkada News
Published On: Δε, Νοε 29th, 2021

Τα Δεκεμβριανά. Ο Κορυφαίος Αγώνας για την Εθνική Απελευθέρωση – Μέρος δεύτερο (του Ηλία Θερμού)

1_dekemvris_1944

Τα παρακάτω κείμενα είναι από το νέο βιβλίο του Ηλία Θερμού που θα δημοσιευθεί προσεχώς με τίτλο Η Ελλάδα από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, Εποποιίες, Τραγωδίες και Προοπτικές.

Συνέχεια από το Πρώτο Μέρος

Του Ηλία ΘΕΡΜΟΥ*

Αγωνία στην Αθήνα4

(Οι πρώτοι αντιπρόσωποι περιγράφουν τις διαδηλώσεις στην Αθήνα).

Αθήνα, 5 Δεκεμβρίου (Ο.Ν.Α.) (καθυστερημένο).

Απόψε ένα μικρό νεκρολόγιο στον κεντρικό δρόμο της Αθήνας που έμοιαζε σαν μια αποθήκη γεμάτη λουλούδια. Μόλις 100 γιάρδες μακριά από το μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη, υπάρχει ένα μνημόσυνο με σημαίες, λάβαρα, πανό, συνθήματα που έπεσαν από τα χέρια των Ελλήνων που σκοτώθηκαν το πρωί από Έλληνες αστυνομικούς καθώς διαδήλωναν εναντίον της κυβέρνησης του πρωθυπουργού Γεωργίου Παπανδρέου.

Μερικοί άνθρωποι που είναι γύρω, κοιτάζουν ήσυχα τις ξεσκισμένες και ματωμένες ελληνικές, αμερικανικές, βρετανικές και ρωσικές σημαίες που είναι σκορπισμένες. Μερικά όψιμα φθινοπωρινά αγριολούλουδα σκεπάζουν τα σπασμένα λάβαρα. Μερικά πανό είναι ακόμη ακέραια. Καθώς τα ατενίζουμε όπως κείτονται κάτω στο δρόμο, φαίνονται ψυχρά και τελειωμένα. «Θέλουμε μια πραγματική κυβέρνηση εθνικής ενότητας». «Θάνατος στους προδότες». «Κάτω με τον Παπανδρέου», «Εμείς μπορούμε να λύσουμε τα προβλήματά μας», «Ανεξαρτησία» και «λαϊκή θέληση».

Τα σύννεφα είναι πυκνά και σταχτιά καθώς ο λαός μαζεύτηκε αυτό το πρωί στη μεγαλύτερη πλατεία της πόλης. Όπως συνήθως στις διαδηλώσεις του ΕΑΜ, η νεολαία κυριαρχεί αν και υπάρχουν χιλιάδες ηλικιωμένοι κυρίως και μικρά παιδιά. Τώρα στις 10:30 το πλήθος μεγάλωσε και γέμισε την κύρια λεωφόρο. Εδώ οι αστυνομικοί χρησιμοποίησαν τα κοντάκια των όπλων τους σε μια προσπάθεια να εμποδίσουν τους διαδηλωτές να φθάσουν στην κεντρική λεωφόρο. Ο κόσμος επικράτησε και η αστυνομία υποχώρησε σε μια σειρά στο τέλους του τετραγώνου.

Στα επόμενα 20 λεπτά, οι διαδηλωτές κυκλοφορούσαν σε μικρές ομάδες που ενισχύονταν και συνέχιζαν τις διαδηλώσεις τους και φώναζαν συνθήματα «Κάτω η πολιτική κυβέρνηση», επέμεναν να φωνάζουν. Όταν αντιλήφθηκαν τον Δημήτρη Kessel, φωτογράφο του περιοδικού Life και εμένα, μαζεύτηκαν γύρω μας και άρχισαν να φωνάζουν Ρούσβελτ, Ρούσβελτ, Ρούσβελτ.

Ένα όμορφο ξανθό κορίτσι περίπου 15 χρόνων που φορούσε μια πράσινη φούστα με άσπρο πουκάμισο μου είπε: «ζητάμε τόσα πολλά; Δεν θέλουμε φασαρίες. Ο πατέρας μου και ο αδελφός μου πολέμησαν για τις ελευθερίες μας. Τώρα θέλουν να μας τις πάρουν. Προσδέθηκε στο χέρι μας «Παρακαλώ βοηθήστε μας», είπε, «η μητέρα μου είναι επίσης εδώ», πρόσθεσε με υπερηφάνεια.

Εργάτες της τηλεφωνίας και του τραμ φορώντας τα ρούχα εργασίας μαζεύτηκαν γύρω. Εν τω μεταξύ κόσμος άρχισε να πυκνώνει και εκείνοι με τα λάβαρα που ήταν στην πρώτη γραμμή ήταν αντιμέτωποι με την αστυνομία στο τέλος του τετραγώνου. Δεν υπήρχε εμπλοκή με τους αστυνομικούς. Οι διαδηλωτές ρωτούσαν τους αστυνομικούς: «Γιατί στρέφετε τα όπλα σας εναντίον του λαού μας;».

Ξαφνικά, χωρίς καμία πρόκληση που μπορούσα να δω, οι αστυνομικοί άρχισαν να πυροβολούν. Ακούστηκαν μερικοί πυροβολισμοί αρχικά. Έσκυψα και έτρεξα μπροστά σε ενα χαμηλό τοίχο από τον οποίο με καλούσε ο Kessel. Σε λίγο άρχισε μια πυκνή μπαταριά πυροβολισμών καθώς η αστυνομία πυροβολούσε ευθεία εναντίον των διαδηλωτών σε μικρή απόσταση. Η σκηνή μου θύμισε έναν γνωστό αμερικανικό πίνακα της σφαγής της Βοστώνης.

Η αστυνομία σε όρθια στάση πυροβολούσε με ντουφέκια και αυτόματα σε πυκνή συγκέντρωση του λαού. Όπως σε ανάλογες επιθέσεις από τους Ναζί, όλοι οι διαδηλωτές σε μια στιγμή έπεσαν κάτω στο έδαφος. Κάποιοι αστυνομικοί πυροβολούσαν στον αέρα και φώναζαν στον κόσμο να φύγει. Οι πυροβολισμοί σταμάτησαν και οι διαδηλωτές άρχισαν να αποχωρούν. Αμέσως μια άλλη μπαταριά από τους αστυνομικούς εναντίον του κόσμου άρχισε πάλι. Οι πυροβολισμοί συνεχίστηκαν με τρομερό ρυθμό.

Είναι αδύνατον να περιγράψει κάποιος τα συναισθήματα που νιώθει όταν οι σκηνές αλλάζουν τόσο γρήγορα, ιδιαίτερα επειδή δεν πιστεύω και δεν κατανοώ το γεγονός ότι κάποιος θα μπορούσε να πυροβολήσει έτσι με ψυχρό αίμα εναντίον μιας μαζικής διαδήλωσης του λαού. Υπέθεσα ότι οι αστυνομικοί πυροβολούσαν με άσφαιρα πυρά. Προσπάθησα να σηκωθώ. Ο Kessel με τράβηξε κάτω. «Οι σφαίρες είναι πραγματικές ανόητε», μου είπε.

Αμέσως τότε ένας άνδρας από την κορυφή της διαδήλωσης που ήταν πεσμένος περίπου 25 γιάρδες από εμάς σήκωσε το κεφάλι του σιγά-σιγά και άρχισε να φωνάζει χαμηλόφωνα «βοήθεια, βοήθεια». Τώρα οι αστυνομικοί είχαν πάρει θέσεις πίσω από τον τοίχο που ήταν μπροστά μας και πυροβολούσαν πάνω από τα κεφάλια μας στα σώματα των διαδηλωτών. Μια χειροβομβίδα προσγειώθηκε κοντά μας.

Οι πυροβολισμοί σταμάτησαν. Ο κόσμος σηκώθηκε και έτρεξε προς την πλατεία. Τότε είδα πολύ καθαρά πόσο πραγματικές ήταν οι σφαίρες. Διάσπαρτα, ξαπλωμένα και τυλιγμένα με τις σημαίες τους, τα λάβαρα και τα συνθήματα ήταν τα σώματα των διαδηλωτών που κείτονταν νεκρά ή τραυματίες. Ο άνδρας που μας ζήτησε βοήθεια ήταν νεκρός. Ένα μικρό παιδάκι 6 ετών κείτονταν στο έδαφος με μια σφαίρα στο κεφάλι του. Η μικρή μου ξανθιά φίλη ήταν νεκρή. Αίμα από μια σφαίρα στο στήθος της έτρεχε πάνω στην άσπρη μπλούζα της. Η χούφτα του χεριού της ήταν σφιγμένη και στα χείλη της ήταν ένα χαμόγελο.

Κανείς από τους τραυματίες δεν ούρλιαζε ή έκλαιγε. Αναστέναζαν σιγά. Οι διαδηλωτές που είχαν φτάσει στην πλατεία άρχισαν να επανέρχονται. Μερικοί σταμάτησαν να δουν στα θύματα στο δρόμο, άλλοι σήκωσαν τους πεσμένες σημαίες και τις ανέμιζαν με πείσμα και περιφρόνηση στα πρόσωπα των αστυνομικών, που τώρα είχαν σταματήσει τους πυροβολισμούς.

Ολοένα περισσότεροι διαδηλωτές μαζεύτηκαν. Μάζεψαν τους νεκρούς και τους τραυματίες και τους πήγαν μακριά. Οι αστυνομικοί υποχώρησαν μπροστά στο μένος του λαού και μπήκαν στο αστυνομικό τμήμα στη γωνία της διασταύρωσης που ρίχτηκαν οι πυροβολισμοί… Ακούγονταν διάσπαρτοι πυροβολισμοί. Αλλά ο κόσμος δεν έτρεξε πάλι και δεν διαλύθηκε ή πανικοβλήθηκε. Συνέχισαν να φωνάζουν με θυμό και αποφασιστικότητα. Ακόμη πιο πολλοί διαδηλωτές ήρθαν με περισσότερα λάβαρα, σημαίες και αφίσες. Έκαναν πορεία σε όμορφους σχηματισμούς στους δρόμους της πόλης, κάτι που ήθελαν εξ’ αρχής να κάνουν. Με το αίμα αυτών που έπεσαν έγραψαν στους δρόμους «Θάνατος στον φασισμό».

Σύμφωνα με τα ρεπορτάζ απόψε, μεταξύ 14 με 16 ήταν οι νεκροί και 60 οι τραυματίες. (Τελευταίες αναφορές υπολογίζουν τους νεκρούς στους 21 και 140 τραυματίες).

Μετά τη μαζική σφαγή του Κωνσταντίνου Πούλου5

Αθήνα, 20 Δεκεμβρίου (Ο.Ν.Α.) (καθυστερημένο).

Μετά την αδικαιολόγητη μαζική σφαγή 22 εργατών, συμπεριλαμβανομένων γυναικών και παιδιών από Έλληνες αστυνομικούς την Κυριακή, 3 Δεκεμβρίου, μεμονωμένες ομάδες Ελλήνων έσπασαν τους δεσμούς αποχής από τη βία που τους κρατούσαν και πήραν το δίκιο τους με τα χέρια.

Νωρίτερα ο στρατηγός Πλαστήρας είπε σε ξένους ανταποκριτές ότι η Ελλάδα δεν είχε ούτε συνεργάτες των δυνάμεων κατοχής, ούτε ταγματασφαλίτες. Όταν το ΕΑΜ παρουσίασε τα θέματά του στη συνδιάσκεψη, ο στρατηγός Πλαστήρας δεν περίμενε να συζητηθούν τα θέματα, αλλά κατά έναν μελοδραματικό τρόπο ανακοίνωσε εφόσον αυτά γίνουν αποδεκτά από κάποιον θα εγκατέλειπε την χώρα.

Ίσως να εκπλήξει τους πάντες και να γίνει ένας πραγματικός μεσολαβητής. Αλλά ένας παρατηρητής που εξέφρασε μια ιστορική άποψη είπε: «Ο στρατηγός Πλαστήρας είναι μια επιπλέον παλιά πληγή που το ελληνικό πολιτικό σύστημα πρέπει να αποβάλλει και είναι καλύτερο να γίνει τώρα και όχι αργότερα».

(Συνεχίζεται)

Στο προσεχές βιβλίο του Ηλία Θερμού θα δημοσιευθούν επίσης κείμενα από τους κορυφαίους Αμερικανούς δημοσιογράφους όπως ο Leland Stowe, καθώς και του ιστορικού Λευτέρη Σταυριανού.

ΥΓ Παρακαλούνται οι αναγνώστες, πριν σχολιάσουν τα παραπάνω κείμενα, να ανατρέχουν στα σχετικά ιστορικά αρχεία. Κάθε σχολιασμός πρέπει να είναι ενυπόγραφος.

Η ιστορική έρευνα απαιτεί αρετή και τόλμη όπως λέει ο ποιητής για να φωτιστούν τα γεγονότα της ελληνικής ιστορίας με τον εντοπισμό πρωτίστως πρωτογενών πηγών.

* Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Καθηγητής της έδρας Jean Monnet στην Ευρωπαϊκή Πολιτική Ολοκλήρωση και Εξωτερική Πολιτική. Email: thermos@uom.gr
___________________________________________
4 Όπως παραπάνω
5 Όπως παραπάνω


Displaying 1 Comments
Have Your Say
  1. Ο/Η Θ. Αραβανής λέει:

    Για την εποχή

    Η κυβερνητική απόφαση ( πρίν παραιτηθούν οι υπουργοί του ΕΑΜ)
    είχε παρθεί απ το υπουργικό συμβούλιο για την συγκρότηση του νέου Εθνικού στρατού με την συμμετοχή και του ΕΛΑΣ.
    Και μπορεί όλοι οι ένοπλοι στην μετακατοχική χώρα να είχαν μπεί υπό τις διαταγές του Άγγλου Σκόμπυ, αλλά η κυβερνητική απόφαση υπερίσχυε και διέταζε ουσιαστικά τον αρχιστράτηγο Σκόμπυ να την εφαρμόσει. Και αυτό ήταν σαφές και αποδεκτό από όλους τους υπουργούς της κυβέρνησης και Εαμικούς και της άλλης πλευράς. Γιατί ο αρχιστράτηγος Σκόμπυ δεν εφάρμσε πραξικοπηματικά τα όσα ώφειλε να εφαρμόσει ώς κυβερνητική εντολή ??? Για το παραπάνω υπάρχουν και γραπτές μαρτυρίες όσο ήταν εν ζωή μελών όλων των αποχρώσεων που συμμετείχαν στο υπουργικπό συμβούλιο. Και αρκετοί όψιμοι της ιστορικής έρευνας της νεότερης γεννιάς ιστορικών , δεν γνωρίζουν, ή δε θέλουν να γνωρίζουν το παραπάνω, ή δεν βρίσκουν τις πηγές???
    Η πραγματοποίηση του συλλαλητηρίου της ης Δεκεμβρίου, είχε εγκριθεί από την κυβέρνηση και τον ίδιο τον πρωθυπουργό , και είναι γνωστό με τίνος εντολή και με τι σκοπό εντολής αναιρέθηκε και αυτή η κυβερνητική απόφαση, όταν ήδη το πολυπληθές ΕΑΜ στην Αθήνα είχε κινητοποιήσει προπαρασκευαστικά το συλλαλητήριο. Η εντολή ακύρωσης του συλλαλητηρίου ήρθε πάλι απ τον Αγγλικό παράγοντα, και πάλι πραξικοπηματικά. Και εδώ οι νεότεροι ιστορικοί πάλι δεν βρίσκουν ή δεν θέλουν να βρούν τις πηγές .
    Και μάλιστα είναι και ένας συγκεκριμένος ιστορικός και δή πανεπιστημιακός εν ενεργεία προβεβλημένος καθηγητής του εν Αθήνησι πανεπιστημιακού ιδρύματος, αυτοπροσδιοριζόμενος ώς ιστορικός της Αγγλικής ιστριογραφικής σχολής και τάσης, ο οποίος δείχνει επιμονή στην κύρωση των ιστοριογραφικών του αποφάσεων και εκτιμήσεων μόνο στην βάση της ύπαρξης των εγγράφων ( κρατικών ή λογής αρχείων) που θα αποτελούν τεκμήρια για την ιστορική μελετητική κύρωση. Το θέμα με αυτόν είναι ότι ψάχνει για έγγραφα και αρχεία εκεί που είναι προειδιασμένος να ψάξει ( αυτή είναι η μεθοδολογία της Αγγλικής ιστορικής σχολής ) για να κυρωθούν οι ιστορικές απόψεις του και ο ίδιος.
    Πλέον στην περίεργη σύγχρονη όψιμη των ημερών νέα ιστοριογραφία για την εποχή, πουθενά δεν επιθυμεί κανείς, να ασχοληθεί με το βασικό θέμα του άοπλου ή όχι του συλλαλητηρίου.
    Δεν επιθυμεί κανείς να αναφερθεί διεξοδικά ερευνητικά, στο θέμα αν ρίχτηκε ή όχι χειροβομβίδα κατά την συγκέντρωση του συλλαλητηρίου, στην είσοδο της πολυκατοικίας Βασ. Σοφίας 14 που διέμενε ο πρωθυπουργός Γ. Παπανδρέου. Γιατί ιδιαίτερα αυτό επικαλούνται διάφορες ασαφείς πηγές ( πέραν τον αυτοπτών μαρτύρων που δεν είχαν δεί τίποτα από χειροβομβίδα , ούτε από όπλα – ώς δήθεν πολιτοφυλακή- των διαδηλωτών στην Λεωφόρο Αμαλίας. Και οι αυτόπτες σαφώς και όχι μόνο εκ του Εαμικού χώρου , δηλώνουν χρόνια ότι και το συλλαλητήριο ήταν άοπλο και χειροβομβίδα δεν έπεσε. Μόνο που αυτές οι μαρτυρίες μ , εφ όσον δεν είναι κρατικά με σφραγίδα του κράτους και υπογραφές κρατικών τμηματαρχών κυρωμένες , δεν αποτελούν πηγές της συγκεκριμένης έστω και όψιμης νεο “ι’στοριογραφίας. Αλλά χρόνια μεταπολεμικά στο πλαίσιο της μεταπολεμικής ιστοριογραφίας, οι αόριστες αναφορές απ τον ελεγχόμενο τύπο και στοχευμένη ιστορική αναφορά, εκλαμβάνονταν ώς πηγές για την αντιεαμική ιστοριαγραφική ανάλυση των Δεκεμβριανών.
    Κατά την νέα αυτή όψιμη μελέτη – ξαναδιάβασμα της εποχής- ασφαλώς και η καταφυγή στα μεγάλα ιστορικά μεγέθη κίνησης της ιστορίας είναι σαφής, ώς τα Δεκεμβριανά προάγγελος και αρχή του ψυχρού πολέμου , τα Δεκεμβριανά ώς σύγκρουση Εγγλέζων και Σοβιετικών στην Αθήνα ( υπαρχει ειδική ανάλυση άλλου πανεπιστημιακού ιστορικού), τα Δεκεμβριανά υπό τις διάφορες μορφές ισοριογραφίας της ιστορικής κίνησης της κατηγορίας της διαδικασίας χωρίς υποκείμενο.Και εφ όσον αποφεύγουν να στοχαστούν -έστω ώς ξαναδιάβασμα της εποχής- και την κίνηση της ιστορίας με βάσει και την συμμετοχή του υποκειμένου ( δηλαδή την συμμετοχική αντιστασιακή μέθεξη του μεγίστου των πολιτών ώς τότε ), ασφαλώς και έτσι έμεσα παρακάμπτουν και το θέμα αναφορών στις πηγές – αυτές της ώρας και των ημερών καθ όν χρόνο τα γεγονότα τελούνταν- έστω και αν είναι αφηγήσεις παρόντων , που τι άλλο μπορούσε να ήταν, εφ όσον το κράτος ώς εξουσία είχε και έκανε χρήση των όπλων την 3η Δεκεμβρίου 1944.
    Στο επίπεδο αυτό, ακόμη και όρος »οπλοκρατία » που αναφερθηκε για να περιγράψει την εποχή, από πάλι κάπως παλαιότερο ηλικιακά ιστορικό αλλά στην σύγχρονη εποχή, ο όρος » οπλοκρατία » είναι παρελκυστικός ( και για τούτο ειπώθηκε ) και τεχνηέντως σκόπιμος για να συσκοτίσει την σημασία της ιστορικής αναφοράς και μελέτης για την εποχή » καθ ήν τα γεγονότα τελούνται». Και να αποσίσει έτσι τις ευθύνες για τα ΔΕκεμβριανά, από τους οπλοκράτες που έκαναν χρήση των όπλων ( το επίσημο οπλισμένο κράτος την 3η Δεκέμβρη του 1944) εφ όσον οι διαδηλωτές ούτε οπλισμένοι ήταν στο συλλαλητήριο . Ακόμη και αν ίσχυε η προπαγανδιστική άποψη ότι ήταν οι διαδηλωτές οπλισμένοι ( ήταν απλά οπλοκάτοχοι) και δεν αντέδρασαν στους πυροβολισμούς της κρατικής δηλαδή και Εγγλέζικης αστυνομίας.
    Ο όρος »οπλοκρατία» για την εποχή, είναι η ιστορική σκόπιμη εφεύρεση εκ των υστέρων, για να θεσμοποιείται και να νομιμοποιηθεί για την εποχή αναδρομικά, η χρήση όπλων σε βάρος ειρηνικά πολιτών που διαφηλώνουν διεκδικητικά, όπως ήταν ο στόχος του Εαμικού ασυλλαλητηρίου του Δεκέμβρη του 1944. Και έτσι να αποσίεται η ευθύνη της αιματοχυσίας της 3ης Δεκέμβρη 1944, απ το τότε κράτος και όσους κρυβόνταν πίσω απ αυτό.
    Το Δεκεμβριανό της 3ης Δεκέμβρη κράτος και η πίσω απ αυτό ντόπια αντίδραση ( ουσιαστικά ένα μίσθαρνο Αγγλικό προτεκτοράτο της συγκεκριμένης εποχής που δεν δίστασε να αναβιβάσει ιστορικά και τους συνεργάτες των κατακτητών ), ουσιαστικά χτύπησε την ειρηνική διαδήλωση , διτά. Και γιατί ήθελε να τιμωρήσει τους πολίτες , που πλήν των εξαιρέσεων την συνεργατών, ήταν αντιστασιακοί εφ όσον υπέφεραν την μπότα του κατακτητή, αλλά και για να προειδοποιήσει ώς δύναμη ισχύους κράτους ότι και κάθε από δώ και πέρα διεκδίκηση πρέπει να καταστέλεται και θα καταστέλεται.
    Και εδώ μέσα ορθά και εξόχως διεισδυτικά ένας απ τους λίγους εντρυφείς ιστορικούς της νέας τούτης εποχής, πέρα απ τα κατά συρροήν κυκλοφορούντα πανεπιστημιακά νεοκνώδαλα , διατυπώνοντας την άποψη ότι : » το ΕΑΜ έχασε μετακατοχικά την μάχη της μπομπότας » . Μια και το κράτος μέσω της οπλοχρήσης και του αιματοκυλίσματος του συλλαλητηρίου της 3/12/44 των πεινασμένων και νηστικών 4 κατοχικά χρόνια πολιτών ουσιαστικά ακύρωσε την πρωτογενή ανθρώπινο διεκδικητισμό για τροφή.
    Η τροφή και τα τρόφιμα θα ήταν υπόθεση όχι κοινωνικού διεκδικητισμού ( έστω και των πεινασμένων πολιτών), αλλά υπόθεση παροχής και μόνο της μπομπότας ( υποδιατροφή) έστω που μπορούσε να διαθέσει η χώρα τα αμέσως μετακατοχικά χρόνια.
    Που και αυτή όμως ( η ανευ θρεπτικής αξίας μπομπότα ) έπρεπε ώς τροφή των πολιτών να περιβληθεί με την μορφή παροχής και ελέγχου των πολιτών και μόνο απ το κράτος.

Αφήστε το σχόλιό σας

XHTML: You can use these html tags: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

         









Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.